Aloysiusschool
Kerkstraat 32

De Aloysiusschool is genoemd naar de heilig verklaarde Italiaanse Jezuïet Aloysius van Gonzaga (1568-1591), de patroon van de studerende jeugd. In 1921 is deze school gebouwd naar een ontwerp van Rigter en Brinkhorst in opdracht van het Rooms Katholieke Parochiale Kerkbestuur. De school kreeg in eerste instantie de naam van de heilige St. Bonifatius mee. Maar toen de ernaast gelegen katholieke lagere school uit 1895 is opgegaan in de ULO-school en die oude lagere school werd gesloopt,  kreeg de nieuwe school de naam van de heilig verklaarde Aloysius.

Op de gedenksteen naast de ingang staat Me posuit J.G.Th. van Oppenraay Parochus 4-7-1921. Me posuit is Latijn en betekend Plaatste mij. De persoon die mocht plaatsen was de toenmalige pastoor Johannes Gerardus Theodorus van Oppenraaij. Zie foto. Geboren in Bemmel in 1873 en overleden in Utrecht op 74-jarige leeftijd. Hij werd begraven op de begraafplaats achter de Nicolaaskerk. Pastoor Oppenraaij heeft bijna 25 jaar in Baarn gewerkt.

Vooraf aan de bouw van de ULO school ging de bouw van een eerste Katholieke lagere school. Mei 1895 schrijft toenmalig pastoor P.J.C. Kok aan de gemeenteraad van Baarn dat hij wenst aan te kopen een perceel grond van de gemeente, zijnde een steeg van de Kerkstraat tot de Achterstraat (Nu Burgemeester Penstraat), naast de kerkelijke grond, kadestraal Sectie B numero 5096, groot are en 21 centiare. Benodigd voor de bouw van een school. De gemeente ging akkoord voor 1 gulden per m2 en de uit de steeg verwijderde stenen. Die stenen wilde de gemeente beslist terug hebben.

De lagere school kwam er. Er werd gestart met 44 leerlingen. In tegenstelling tot wat landelijk gebruikelijk was zaten de jongens en de meisjes samen in 1 klas, maar wel in gescheiden rijen.  In 1900 werd de leerplicht van kracht en steeg het aantal leerlingen. In 1915 schreef de pastoor dat het wellicht de minste school van Baarn was. In de volksmond heette deze school dan ook de klompenschool.

Bij het leggen van de fundamenten voor de nieuwe ULO-school van 1921 kwamen de resten van een oud kerkhof te voorschijn. De graven lagen allemaal zuiver oost-west. Dat betekent dat het een Christelijke begraafplaats moet zijn geweest. De datering is vermoedelijk van voor het jaar 1000.

Bij de ingebruikname van de school op 1 september 1921 was het gebouw nog niet helemaal af. De ULO telde in 1921 13 leerlingen. De officiële opening vond plaats op 10 januari 1922 en werd verricht door de Deken van Hilversum. De school telde 11 lokalen waaronder een handenarbeid- en natuurkundelokaal en een gymzaal.

Informatie werd verzameld in het archief van de Historische Kring Baerne, uit het boek de geschiedenis van Baarn van Meester Pluim, op de website www.historischekringbaerne.nl,  op de website www.groenegraf.nl , diverse publicaties op internet en vooral uit gesprekken met bewoners van de panden waarin een steen zich bevind. Bijna alle foto’s zijn gemaakt door de auteur. De foto’s van het moment van de steenlegging zijn  gemaakt door de bewoners van het betreffende pand of zijn overgenomen uit oude kranten. Veel informatie is gevonden in de Baarnsche Courant.

Dank aan iedereen die belangeloos zijn medewerking heeft verleent bij het verstrekken van informatie.